Zmiany dotyczące sukcesji firm rodzinnych
Z dniem 1 stycznia br. wszedł w życie Pakiet Przyjazne Prawo, zmieniający 69 ustaw, którego celem jest ograniczenie zbędnych i nadmiernych obciążeń regulacyjnych, co ma umożliwić wygenerowanie oszczędności po stronie obywateli i przedsiębiorców [1]. Jedną z kluczowych zmian z perspektywy pewności i bezpieczeństwa obrotu gospodarczego jest nowelizacja ustawy o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej i innych ułatwieniach związanych z sukcesją przedsiębiorstw.
Nowelizacja przewiduje ułatwienia w sukcesji tzw. firm rodzinnych (przedsiębiorców będących osobami fizycznymi) poprzez wprowadzenie:
- zasad przejęcia koncesji, zezwoleń, licencji oraz pozwoleń w przypadku zmiany właściciela przedsiębiorstwa osoby wpisanej do CEIDG
Od 1 stycznia do przejęcia decyzji wystarczające będzie:
- złożenie przez nabywcę wniosku w terminie trzech miesięcy od nabycia przedsiębiorstwa,
- przedstawienie dowodów potwierdzających spełnianie przez niego wymagań do wydania decyzji,
- złożenie oświadczenia o akceptacji obowiązków wynikających z decyzji,
- uzyskanie zgody pozostałych właścicieli na przejęcie decyzji przez nabywcę, jeżeli przedsiębiorstwo jest własnością kilku osób.
Nabywcą przedsiębiorstwa może być osoba fizyczna będąca przedsiębiorcą wpisanym do CEIDG, osoba prawna, a także jednostka organizacyjna.
- możliwości powołania tymczasowego przedstawiciela po śmierci jednego z małżonków w firmach, które należą do przedsiębiorcy i jego małżonka.
Wprowadzona zmiana umożliwi zarządzanie spadkiem po małżonku przedsiębiorcy w części dotyczącej udziału w przedsiębiorstwie, do czasu załatwienia formalności spadkowych u notariusza albo w sądzie.
Co istotne, w odróżnieniu od zarządcy sukcesyjnego tymczasowy przedstawiciel udziału zmarłego małżonka nie otrzymuje statusu przedsiębiorcy, w konsekwencji nie podlega wpisowi do CEIDG.
Uprawnienie do powołania takiego przedstawiciela przysługuje w terminie sześciu miesięcy od śmierci małżonka przedsiębiorcy: samemu przedsiębiorcy, spadkobiercom, którzy przyjęli spadek oraz zapisobiercom windykacyjnym, którzy przyjęli zapis.
Po potwierdzeniu praw do spadku, takie prawo przysługuje wyłącznie osobom, którym prawomocnie przyznano udział w spadku, obejmujący składniki przedsiębiorstwa.
Tymczasowy przedstawiciel przestaje pełnić funkcję:
- z dniem śmierci,
- z dniem ograniczenia lub utraty zdolności do czynności prawnych,
- z chwilą odwołania,
- po upływie dwóch tygodni od złożenia rezygnacji,
- z dniem ogłoszenia testamentu, w którym spadkodawca powołał wykonawcę testamentu, jeżeli jego umocowanie obejmuje zarząd udziałem małżonka w przedsiębiorstwie - jednak nie później niż z dniem wygaśnięcia umocowania do pełnienia funkcji tymczasowego przedstawiciela.
[1] ustawa z dnia 31 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia obciążeń regulacyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1495)