Ustawa o aplikacji mObywatel już jutro wchodzi w życie
W dniu 14 czerwca 2023 r. Prezydent podpisał ustawę z dnia 26 maja 2023 r. o aplikacji mObywatel. Ustawa została opublikowana w Dzienniku Ustaw i wejdzie w życie w dniu 14 lipca 2023 r.
Celem ustawy jest kompleksowe uregulowanie kwestii związanych z funkcjonowaniem aplikacji mObywatel oraz warunków jej udostępniania i świadczenia usług w ramach tej aplikacji. Regulacje zawarte w ustawie o aplikacji mobilnej mObywatel zastąpią dotychczasowe przepisy art. 19e–19j ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, na podstawie których obecnie funkcjonuje aplikacja mObywatel.
Korzystanie z aplikacji mObywatel, analogicznie jak to ma miejsce obecnie, będzie dobrowolne i bezpłatne. Użytkownik aplikacji będzie mógł zrezygnować z jej korzystania poprzez jej odinstalowanie lub unieważnienie certyfikatu użytkownika aplikacji.
Użytkownikiem aplikacji mObywatel będzie mogła zostać osoba fizyczna, która została uwierzytelniona w sposób określony w art. 20a ust. 1 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne albo złożyła wniosek o wydanie dowodu osobistego, a jej tożsamość i obywatelstwo zostały potwierdzone w sposób, o którym mowa w art. 29a ustawy z dnia 6 sierpnia 2010 r. o dowodach osobistych. Wyjątek od powyższej zasady stanowią użytkownicy mLegitymacji szkolnej oraz legitymacji studenckiej w postaci dokumentu mobilnego, którzy zostaną uwierzytelnieni w sposób właściwy dla procedury wydawania takich dokumentów przez organ je wydający.
Ustawa ma ponadto na celu zrównanie pod względem prawnym dokumentów cyfrowych obsługiwanych w aplikacji mObywatel z dokumentami w tradycyjnej formie, a w szczególności doprecyzowanie warunków wykorzystywania i uznawania dokumentu elektronicznego, obsługiwanego przy użyciu aplikacji mObywatel, który ma służyć jako mobilny dokument tożsamości (mobilny odpowiednik dowodu osobistego).
Dokumenty elektroniczne będą uznawane za dokumenty równoważne odpowiadającym im dokumentom tradycyjnym, jako potwierdzające odpowiednio tożsamość, sytuację prawną użytkownika aplikacji mObywatel lub prawa mu przysługujące. Podstawowym dokumentem elektronicznym, jaki będzie obsługiwany przy użyciu aplikacji mObywatel, będzie dokument, zwany „dokumentem mObywatel”, zawierający dane pobrane z Rejestru Dowodów Osobistych i z rejestru PESEL. Mając na uwadze powyższe w ustawie wskazano, że jeżeli z odrębnego przepisu prawa wynika obowiązek stwierdzenia tożsamości lub obywatelstwa polskiego na podstawie dokumentu tożsamości, w szczególności na podstawie dowodu osobistego, to obowiązek ten powinien być uznany za spełniony także w przypadku stwierdzenia tożsamości lub obywatelstwa polskiego na podstawie dokumentu mObywatel. Dokument mObywatel będzie wydawany automatycznie, na okres 5 lat, osobie, która stała się użytkownikiem aplikacji mObywatel.
Instytucje obowiązane, o których mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz. U. z 2023 r. poz. 1124), są obowiązane stosować przepisy ustawy w zakresie wykorzystywania dokumentu mObywatel jako środka bezpieczeństwa finansowego do identyfikacji klienta oraz weryfikacji jego tożsamości, od dnia 1 września 2023 r.
Ponadto ustawa wprowadza zmiany w ponad 30 ustawach. Większość tych zmian jest konsekwencją rozwiązań przewidzianych w ustawie o aplikacji mObywatel. W ustawie przyjęto standardowy 14-dniowy okres vacatio legis, niemniej znaczna część przepisów wejdzie w życie w terminach określonych w komunikatach ministra właściwego do spraw informatyzacji określających dzień wdrożenia poszczególnych rozwiązań technicznych.