UKNF: Informacja o sytuacji sektora banków spółdzielczych i zrzeszających po IV kwartale 2019 r.

W serwisie internetowym UKNF opublikowana została informacja o sytuacji sektora banków spółdzielczych i zrzeszających po IV kwartale 2019 r.

1 Najważniejsze spostrzeżenia i wnioski

1.1 Banki spółdzielcze

Na koniec grudnia 2019 r. działało 538 banków spółdzielczych, w tym 322 były członkami systemu ochrony IPS BPS, a 194 IPS SGB. Poza IPS funkcjonowały 22 banki, w tym 15 posiadało fundusze własne na koniec grudnia 2019 r. przekraczające równowartość 5 mln euro.

Wynik finansowy netto banków spółdzielczych zwiększył się w stosunku do grudnia 2018 r. o 2,6% (do 639,3 mln zł). Stratę netto w łącznej kwocie 122,0 mln zł poniosło 15 banków.
Głównym czynnikiem wzrostu były wynik odsetkowy i pozaodsetkowy. Drugim czynnikiem wzrostu były pozostałe przychody i koszty, czyli operacje jednorazowe. W konsekwencji nastąpił przyrost wyniku działalności bankowej o 3,8%. Niekorzystnie na wynik oddziaływał wzrost salda rezerw celowych na należności o 15,3% w stosunku do grudnia 2018 r. oraz wzrost kosztów operacyjnych o 2,3%. Spowodowało to niewielki spadek wskaźników ROA i ROE mimo poprawy wskaźnika C/I.

Należności banków spółdzielczych od sektorów niefinansowego i samorządowego wzrosły w stosunku do grudnia 2018 r. o 4,0% do 78,0 mld zł (w całym sektorze bankowym również o 4,0%). Kredyty mieszkaniowe stanowiły 64,8% kredytów dla osób prywatnych. Ich saldo wynosiło na koniec grudnia 2019 r. 12,9 mld zł (19,2% kredytów dla sektora niefinansowego), z czego 12,0 mln zł było denominowane w walutach obcych.
Jakość należności banków spółdzielczych od sektora niefinansowego i jednostek samorządu terytorialnego w stosunku do grudnia 2018 r. poprawiła się nieznacznie: udział należności zagrożonych w należnościach ogółem od sektorów niefinansowego oraz samorządowego wyniósł 7,8% (w grudniu 2018 r. 7,9%). Udział należności zagrożonych w należnościach od sektora niefinansowego wyniósł w grudniu 2019 r. 9,0% podobnie, jak w grudniu 2018 r.
Poziom wyrezerwowania należności od sektora niefinansowego zwiększył się z 43,1% do 45,9%.

Depozyty w bankach spółdzielczych wzrosły w stosunku do grudnia 2018 r. o 9,9%, (w sektorze bankowym o 8,4%) do 135,2 mld zł. W bankach spółdzielczych rośnie nadwyżka depozytów sektora niefinansowego nad kredytami tego sektora. Jest ona lokowana głównie w bankach zrzeszających i w instrumenty dłużne, przede wszystkim obligacje Skarbu Państwa i bony pieniężne Narodowego Banku Polskiego, oraz, w mniejszym stopniu, przeznaczane na akcję kredytową dla samorządów.

Fundusze własne banków spółdzielczych w stosunku do grudnia 2018 r. wzrosły o 3,0% do 12,4 mld zł. Łączny współczynnik kapitałowy banków spółdzielczych wyniósł w grudniu 2019 r. 16,8%, zaś w grudniu 2018 r. 17,0%, natomiast współczynnik Tier1 16,9% w grudniu 2018 r. i 16,7% w grudniu 2019 r. Fundusze własne wyższe niż równowartość 5 mln euro posiadały w grudniu 2019 r. 192 banki wobec 185 w
grudniu 2018 r.

1.2 Banki zrzeszające

Wg stanu na koniec grudnia 2019 r. funkcjonowały 2 banki zrzeszające: Bank Polskiej Spółdzielczości S.A. w Warszawie oraz SGB-Bank S.A. w Poznaniu. Banki zrzeszające na koniec grudnia 2019 r. wykazały zysk netto w kwocie 52,3 mln zł tj. o 176,3 mln zł więcej niż w grudniu 2018 r.

1 Po dacie analizy działalność zakończyły 3 banki spółdzielcze: Podkarpacki Bank Spółdzielczy w Sanoku (działalność zawieszona decyzją BFG), Bank Spółdzielczy w Dołhobyczowie (Bankiem zarządza BS w Zamościu), Bank Spółdzielczy w Przemkowie (Bank przejęty przez SGB-Bank w ramach wszczętej przez BFG przymusowej restrukturyzacji).

Należności brutto banków zrzeszających od sektora niefinansowego i samorządowego wzrosły w stosunku do grudnia 2018 r. o 0,8% i wyniosły 13,6 mld zł, zaś w przypadku samego sektora niefinansowego zmniejszyły się o 7,4%, do 10,0 mld zł. W stosunku do grudnia 2018 r. nastąpiła poprawa jakości należności banków zrzeszających od sektora niefinansowego oraz samorządów. Zmniejszył się natomiast poziom wyrezerwowania należności od sektora niefinansowego z 44,8% do 38,9% w grudniu 2019 r.

Depozyty w bankach zrzeszających wzrosły w stosunku do grudnia 2018 r. o 20,2% (tj. o 6,6 mld zł, do 39,4 mld zł). Są one silnie skorelowane z depozytami składanymi przez banki zrzeszone.

Fundusze własne banków zrzeszających na koniec grudnia 2019 r. były wyższe o 19,7% niż w grudniu 2018 r. i wyniosły 2,1 mld zł. Kapitał Tier I stanowił 69,9% funduszy własnych (75,5% w grudniu 2018 r.).

Dane liczbowe
Szczegółowe dane liczbowe sektora banków spółdzielczych dostępne są na stronie Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego: https://www.knf.gov.pl/publikacje_i_opracowania w zakładce dane statystyczne.