Informacja o sytuacji banków spółdzielczych i zrzeszających po IV kwartale 2020 roku

1 Najważniejsze spostrzeżenia i wnioski
1.1 Banki spółdzielcze

Na koniec grudnia 2020 r. działało 530 banków spółdzielczych, tj. o 8 mniej niż w grudniu 2019 r. Spośród banków działających w tym okresie 326 było członkami systemu ochrony IPS BPS, a 192 IPS SGB. Poza IPS funkcjonowało 12 banków, w tym 10 posiadało fundusze własne przekraczające równowartość 5 mln euro. Analiza niniejsza uwzględnia wszystkie banki spółdzielcze działające nieprzerwanie od stycznia 2020 r. do grudnia 2020 r. (łącznie z bankami przyłączonymi przez nie w tym okresie i w okresach wcześniejszych, jeżeli analiza odwołuje się do takich).

Wynik finansowy netto banków spółdzielczych zmniejszył się w stosunku do grudnia 2019 r. o 20,9% (do 504,2 mln zł). Stratę netto w łącznej kwocie 39,0 mln zł poniosło 17 banków. Głównymi czynnikami wzrostu wyniku były zmiany1 wyceny aktywów (+238,5 mln zł), pozostałego wyniku pozaodsetkowego (+151,3 mln zł), podatku dochodowego (-35,5 mln zł), oraz rezerw (-19,8 mln zł) i wyniku prowizyjnego (+10,7 mln zł), zaś czynnikami pomniejszającym wynik netto były zmiany wyniku odsetkowego (-550,2 mln zł), kosztów operacyjnych (koszty administracji + amortyzacja; +51,9 mln zł), wyniku z prowizji (-8,0 mln zł) oraz wyniku pozostałych operacji (-0,7 mln zł) 2.

Należności banków spółdzielczych od sektorów niefinansowego i samorządowego wzrosły w stosunku do grudnia 2019 r. o 2,4% do 79,1 mld zł (w całym sektorze bankowym o 5,0%). Utrzymuje się dobra jakość należności od osób prywatnych, w tej grupie klientów należy zasygnalizować jakość kredytów mieszkaniowych, w których udział należności zagrożonych wyniósł w grudniu 2020 r. 1,2%, zaś w grudniu 2019 r. 1,4%. Należy jednak zauważyć, że jest to portfel o wysokiej dynamice wzrostu. Kredyty mieszkaniowe stanowią 68,4% kredytów dla osób prywatnych. Ich saldo wynosiło na koniec grudnia 2020 r. 14,3 mld zł (20,6% kredytów dla sektora niefinansowego), z czego 8,9 mln zł było denominowane w walutach obcych. Jakość należności banków spółdzielczych od sektora niefinansowego i jednostek samorządu terytorialnego w stosunku do grudnia 2019 r. nie zmieniła się istotnie: udział należności zagrożonych zmalał o 0,1 pp i wyniósł 7,3.%.

Udział należności zagrożonych w należnościach od sektora niefinansowego nie zmienił się i wyniósł w grudniu 2020 r. 8,6%. Poziom wyrezerwowania należności od sektora niefinansowego zwiększył się z 45,1% do 47,3%.

Depozyty w bankach spółdzielczych wzrosły w stosunku do grudnia 2019 r. o 14,5%, (w sektorze bankowym o 14,1%) do 151,5 mld zł. Trzeba zwrócić uwagę na to, że tylko w ciągu IV kwartału depozyty wzrosły o 6,0.

Fundusze własne banków spółdzielczych w stosunku do grudnia 2019 r. wzrosły o 4,9% do 13,1 mld zł. Łączny współczynnik kapitałowy banków spółdzielczych wyniósł w grudniu 2019 r. 18,1%, zaś w grudniu 2020 r. 18,9%, natomiast współczynnik Tier I odpowiednio 17,4 i 18,3%. Fundusze własne wyższe niż równowartość 5 mln euro posiadało w grudniu 2020 r. 212 banków wobec 190 w grudniu 2019 r.

1 W nawiasach wartość zmiany w stosunku do grudnia 2019 r.
2 Por. Wykres 3.12. Banki spółdzielcze – rozliczenie zmian składników rachunku wyników, s. 12.


1.2 Banki zrzeszające
Wg stanu na koniec grudnia 2020 r. funkcjonowały 2 banki zrzeszające: Bank Polskiej Spółdzielczości S.A. w Warszawie oraz SGB-Bank S.A. w Poznaniu. Banki te wykazały łącznie zysk netto w kwocie 14,0 mln zł, tj. o 39,1 mln zł mniej niż w grudniu 2019 r.

Należności brutto banków zrzeszających od sektora niefinansowego i samorządowego zmniejszyły się w stosunku do grudnia 2019 r. o 2,5% i wyniosły 14,4 mld zł, zaś w przypadku samego sektora niefinansowego zmniejszyły się o 5,2%, do 9,5 mld zł. W stosunku do grudnia 2019 r. nastąpiło nieznaczne pogorszenie jakości należności banków zrzeszających od sektora niefinansowego oraz samorządów udział należności zagrożonych wzrósł 0,1 pp. Wzrósł poziom wyrezerwowania należności zagrożonych od sektora niefinansowego z 38,9% do 41,3%.

Depozyty w bankach zrzeszających wzrosły w stosunku do grudnia 2019 r. o 4,9% (tj. o 1,9 mld zł, do 41,3 mld zł). Są one silnie skorelowane z depozytami składanymi przez banki zrzeszone.

Fundusze własne banków zrzeszających na koniec grudnia 2020 r. były wyższe o 0,2% niż w grudniu 2019 r. i wyniosły 2,1 mld zł. Kapitał Tier I stanowił 71,3% funduszy własnych (69,9% w grudniu 2019 r.).


Dane liczbowe
Szczegółowe dane liczbowe sektora banków spółdzielczych (łącznie z bankami usuniętymi z analizy) dostępne są na stronie Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego:
https://www.knf.gov.pl/publikacje_i_opracowania w zakładce dane statystyczne

 

Udostępnij artykuł:
« powrót